SAKİN ŞEHİRLER YEREL HALK İÇİN DE SAKİN Mİ? UZUNDERE ÖRNEĞİNDE YAKLAŞMA-KAÇINMA ÇATIŞMASI

Özet

Sınırsız insan ihtiyaçlarına rağmen, bu ihtiyaçları karşılayacak olan kaynakların dünyamızda kıt bulunuyor olması, kaynakların paylaşılması esnasında kişilerin sahip oldukları statü, amaç, değer ya da algı farklılıklarından dolayı çeşitli anlaşmazlıklara yol açmaktadır. Çatışma olarak adlandırılan bu anlaşmazlıklar, farklı şekillerde ortaya çıkarlar. Bunlardan biri de içsel çatışmadır. Kişiler istedikleri amaca ulaşamayacaklarını anladığında ya da istedikleri amaca ulaşmalarına başkalarının engel olduğunu öğrendiklerinde kendi içlerinde bir çatışma yaşarlar. Yaklaşma-kaçınma olarak adlandırılan bir çatışma türünde, birey olumlu ve olumsuz sonuçlara sahip seçenekler arasından birini seçerken, arzu ettiği seçeneğe ulaşmak için ortaya çıkan olumsuz sonuçlara katlanmak durumunda kalır. Turizm alanında tüketiciler için sunulan seçenekler arasında da bu çatışmanın yaşandığı görülmektedir. Turizm faaliyetlerinin geliştiği destinasyonlarda yaşayan yerel halk, birçok açıdan kendilerine avantaj sağlayan bu gelişmelerin beraberinde getirdiği birçok olumsuz duruma katlanmak durumunda kalmaktadır.

Sakin şehirlerde yaşayan yerel halkın, destinasyonun gelişiminden çeşitli avantajlar elde ederken, mevcut dokunun mümkün olduğunca yaşatılmasına rağmen herhangi bir olumsuz duruma katlanıp katlanmadıklarının belirlenmesinin önemli olduğu düşünülmektedir. Bu araştırmada, herhangi bir destinasyonun dokusunu bozmayacak şekilde gerçekleştirilen “sakin şehir (Slow Cities)” uygulamalarında dahi yerel halkın yaklaşma-kaçınma durumuyla karşı karşıya kalıp kalmadıklarının ekonomik, sosyal ve çevresel açıdan belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, ülkemizdeki on birinci sakin şehir olan Uzundere’de yaşayan yerel halk üzerine anket çalışması yapılmış, elde edilen araştırma sonuçlarına göre turizmin ekonomik, sosyal ve çevresel faktörlerine yönelik olarak katılımcıların yaklaşma kaçınma davranışı gösterdikleri belirlenmiştir. Buradan hareketle, uygulamacılara ve araştırmacılara çeşitli öneriler sunulmuştur.